Świat mediów obiegła informacja, że amerykańska tenisistka Serena Williams schudła prawie 14 kg korzystając z leków należących do grupy analogów GLP-1 (np. Ozempic, Wegovy i Zepbound).
Fakt ten stał się jeszcze głośniejszy, gdy została ambasadorką platformy telemedycznej Ro i wystąpiła w kampanii, w której pokazuje moment wykonywania zastrzyku jako zwyczajny, codzienny kadr, który ma przełamywać tabu i pokazać, że leczenie to nie „droga na skróty”, tylko realne wsparcie medyczne. Czym są analogi GLP-1, jak działają, dla kogo mogą być wsparciem oraz jakie mają ograniczenia i możliwe skutki uboczne?
Serena Williams wywołała kontrowersje reklamując analog GLP-1
W Stanach Zjednoczonych reklama leków dostępnych na receptę jest legalna, w przeciwieństwie do Polski i wielu innych krajów, gdzie takie działania są surowo zabronione. Nic więc dziwnego, że kampania Sereny Williams wywołała falę komentarzy – od entuzjastycznych opinii, chwalących, że wreszcie ktoś mówi o leczeniu otyłości bez wstydu, po krytykę, że to niebezpieczne spłycanie poważnego tematu.
Patrząc na to z perspektywy lekarza, z jednej strony widzę ogromny potencjał, ponieważ farmakoterapia otyłości może zmieniać życie Pacjentów. Z drugiej jednak dostrzegam ryzyko, gdy leki stają się elementem popkultury lub symbolem luksusu, a nie profesjonalnie prowadzonym leczeniem choroby.
Pamiętaj: analogi GLP-1 to pomocne narzędzie, ale wymaga nadzoru specjalisty, regularnej kontroli i edukacji. Nie zastąpią holistycznego podejścia, które obejmuje dietę, ruch i wsparcie psychologiczne.
GLP-1 – najważniejsze fakty
Czym jest GLP-1?
GLP-1 to hormon jelitowy (glukagonopodobny peptyd-1), który jest naturalnie wytwarzany przez organizm po posiłku. Odpowiada za:
– regulację poziomu cukru we krwi,
– spowolnienie opróżniania żołądka,
– zmniejszenie apetytu.
Analogi GLP-1 są syntetyczną i nieco zmienioną wersją oryginalnego hormonu, działającą dłużej i silniej.
Jak działają analogi GLP-1?
Analogi GLP-1 spowalniają trawienie, co powoduje szybsze i dłuższe uczucie sytości. Oprócz tego:
– zmniejszają łaknienie, pomagając kontrolować ilość spożywanego jedzenia,
– stabilizują poziom glukozy, wspierając leczenie cukrzycy typu 2,
– wspierają metabolizm, ułatwiając deficyt kaloryczny i utratę masy ciała.
Ile można schudnąć?
Oczywiście efekty zależą od leku, dawki i stylu życia:
Semaglutyd (Ozempic, Wegovy): średnio 12–17 kg w ciągu roku przy wadze wyjściowej ok. 105 kg.
Tirzepatyd (Mounjaro, Zepbound): nawet 15–20% masy ciała w ciągu roku, co może oznaczać 20–24 kg mniej.
Liraglutyd (Saxenda, Victoza): średnio 5–10% masy ciała po roku stosowania.
Kto odniesie największe korzyści?
Wskazania do terapii tą grupa leków mają osoby z:
– otyłością (BMI ≥ 30),
– nadwagą (BMI ≥ 27), jeśli towarzyszą jej choroby takie jak nadciśnienie, cukrzyca lub dyslipidemia,
– cukrzycą typu 2, którym zależy na lepszej kontroli glikemii i redukcji masy ciała.
Kto może stosować GLP-1?
Leki te są przeznaczone dla dorosłych, a liraglutyd (Saxenda) jest zarejestrowany także dla nastolatków od 12. roku życia – przy spełnieniu określonych warunków. Nie są one przeznaczone dla:
– kobiet w ciąży i karmiących piersią,
– osób z historią raka rdzeniastego tarczycy lub zespołu MEN2,
– osób z ciężkimi chorobami przewodu pokarmowego (np. gastropareza).
Dawkowanie
Semaglutyd (Ozempic, Wegovy) – zastrzyki raz w tygodniu, dawka zwiększana stopniowo aż do 2,4 mg.
Tirzepatyd (Mounjaro, Zepbound) – zastrzyki raz w tygodniu, od dawki początkowej 2,5 mg do maksymalnej 15 mg.
Liraglutyd (Saxenda) – zastrzyki raz dziennie, ze stopniowym zwiększaniem dawki. Dawka maksymalna 3mg/dobę.
Koszt miesięcznej kuracji
Polska (ceny orientacyjne miesięcznej terapii):
Ozempic: 360–450 zł,
Rybelsus: 350-400 zł,
Saxenda: 700–800 zł,
Trulicity: 400 zł.
Mounjaro 1500-
2000 zł (największa dawka)
USA:
Wegovy: 1300–1400 dolarów,
Ozempic: 900–1000 dolarów,
Mounjaro: 1000–1100 dolarów.
Wskazania medyczne
Do najważniejszych wskazań medycznych należy:
– otyłość,
– nadwaga z chorobami współtowarzyszącymi,
– cukrzyca typu 2 (gdy potrzebna jest zarówno redukcja masy ciała, jak i lepsza kontrola glikemii).
Przeciwwskazania i środki ostrożności
Zwróć uwagę na:
– choroby tarczycy (rak rdzeniasty, MEN2),
– ostre zapalenie trzustki,
– choroby przewodu pokarmowego (np. ciężka gastropareza),
– ostrożność u osób z niewydolnością nerek lub wątroby.
Skutki uboczne
Najczęstsze:
– nudności,
– biegunka,
– zaparcia,
– uczucie pełności lub dyskomfortu w żołądku.
Rzadsze:
– zapalenie trzustki,
– spowolnione opróżnianie żołądka,
– szybka utrata masy ciała, która może wiązać się z efektem tzw. Ozempic face.
Podsumowanie dr Lu
GLP-1 to rewolucja w leczeniu otyłości, nadwagi z powikłąniami i cukrzycy typu 2. Pomocna, ale wymagająca odpowiedniego podejścia. Nie jest to cudowna „złota tabletka”, tylko narzędzie, które powinno być stosowane pod kontrolą specjalisty i w połączeniu ze zmianą stylu życia.
Medycyna ma nam pomagać żyć zdrowiej, nie kreować kolejnych presji i trendów. Warto pamiętać, że leczenie otyłości to proces – indywidualny, kompleksowy i wieloetapowy.
Chcesz dowiedzieć się więcej o tym, czy analogi GLP-1 mogą być dla Ciebie odpowiednie? Umów się na konsultację z lekarzem, który oceni Twoją sytuację zdrowotną i zaproponuje kompleksowe leczenie.
Wszystkiego dobrego,
Doktor Lu
