Wysokie ATPO i nowe światło na chorobę Hashimoto.

2
5756

„Pani doktor: moje ATPO wynosi 1000 IU/ml – jestem przerażona!

Co z moją tarczycą? Czy to jakaś poważna choroba? Czy to rak? Co to w ogóle znaczy? Czy będę żyła?”

Tego typu pytania, z jednoczesną sugestią odpowiedzi, cyklicznie pojawiają się w gabinetach endokrynologicznych, a także na moich profilach Okiem doktor Luizy na Instagramie i na Facebooku.

Na początku tego wpisu powiem kilka słów z zakresu fizjologii (czyli z funkcjonowania naszego organizmu).

Nasz szpik produkuje:
– przeciwciała (można ich nazwać wojownikami), które walczą z naszymi bakteriami, wirusami, grzybami, itp. i skutecznie ich zwalczają, dzięki czemu jesteśmy zdrowi.
– autoprzeciwciała (dla uproszczenia tych wojowników nazwę rebeliantami), które walczą przeciwko naszemu organizmowi i niszczą jego strukturę, tak dzieje się na przykład w cukrzycy typu 1 (rebelianci atakują trzustkę), łuszczycy (rebelianci atakują skórę lub stawy), reumatoidalnym zapaleniu stawów (rebelianci atakują stawy), itd.

ATPO i ATG – są to dwaj rebelianci

Atakują tarczycę, prowadząc do rozwoju choroby Hashimoto (nazwa pochodzi od odkrywcy – Hakaru Hashimoto, który w 1912 roku oglądając tarczycę pod mikroskopem zobaczył m.in. nacieki zapalne z uszkodzeniem tarczycy). Na szczęście w obecnych czasach nie musimy wycinać tarczycy, aby zobaczyć te nacieki, które zobaczył doktor Hashimoto, ponieważ są one widoczne w badaniu ultrasonograficznym, w formie ciemnych, nieregularnych plamek czy plam.

Istota choroby Hashimoto

Chcąc przełożyć z języka medycznego na ,,język pacjenta” istotę choroby Hashimoto  postanowiłam podzielić tę chorobę na:
-uśpioną,
-aktywną.

Hashimoto – uśpiona

Uśpiona choroba Hasimoto polega na tym, że autoprzeciwciała (ATPO i ATG) powodują nacieki zapalne w tarczycy, ale nie uszkadzają jeszcze produkcji hormonalnej.

Uśpiona choroba Hashimoto = autoimmunizacyjne zapalenia tarczycy w stadium eutyreozy (rozpoznanie medyczne)= autoimmunologiczne zapalenia tarczycy w stadium eutyreozy (rozpoznanie medyczne mniej popularne).

Uśpiona choroba Hashimoto charakteryzuje się wartościami:

TSH=w normie,
fT4=w normie,
ATPO=podwyższone,
ATG=podwyższone/lub w normie.

Hashimoto – aktywna

Aktywna choroba Hasimoto polega na tym, że autoprzeciwciała (ATPO i ATG) powodują nacieki zapalne w tarczycy, które już uszkodziły tak tarczycę, że nie jest ona w stanie zapewnić odpowiedniej produkcji hormonalnej.

Aktywna choroba Hashimoto=niedoczynność tarczycy w przebiegu autoimmunizacyjnego zapalenia tarczycy (rozpoznanie medyczne)=niedoczynność tarczycy w przebiegu autoimmunologicznego zapalenia tarczycy (rozpoznanie medyczne mniej popularne)=niedoczynność tarczycy w przebiegu przewlekłego limfocytowego zapalenia tarczycy (rozpoznanie medyczne jeszcze mniej popularne).

Aktywna choroba Hashimoto charakteryzuje się następującymi wartościami badań:

TSH=podwyższone,
fT4=w normie/obniżone,
ATPO=podwyższone,
ATG=podwyższone/lub w normie.

Jaka jest różnica?

Rożnica między uśpioną a aktywną formą choroby jest dla pacjenta diametralna, ponieważ w aktywnej chorobie Hashimoto doszło do tak dużego uszkodzenia miąższu tarczycy, że niezbędne jest leczenie L-tyroksyną (czyli hormonami tarczycy).

Uśpiona choroba Hashimoto może dawać objawy kliniczne, jednak standardy medyczne nie precyzują, jakie leczenie powinno być wdrożone w takim przypadku. Myślę, że rozwój medycyny idzie tak szybko, że za klika lat takie konsensusy medyczne pojawią się. Lekarze endokrynolodzy przez wiele lat byli uczeni, że jeżeli tarczyca pracuje dobrze, czyli TSH=N i są podwyższone przeciwciała ATPO czy ATG – to właściwie wszystko jest dobrze, choroba jest uśpiona i nie ma wskazań do leczenia, a objawy z którymi zgłasza się pacjent (min. zmęczenie, zaburzenia koncentracji) nie wynikają z tej jednostki chorobowej. Wciąż zaleca się tylko okresową kontrolę TSH. Wynika to braku badań naukowych, które pomogłyby w stworzeniu standardów postępowania w takim przypadku.

W tym miejscu chciałabym przytoczyć pewną historię, która miała miejsce w Gdańsku w 2018 roku podczas wiosenno-letniej szkoły tyreologii (tyreologia – to nauka o tarczycy). Po wykładzie na temat ATPO i badań obrazowych mózgu okazało się, że podwyższone stężenie ATPO ,,przechodzi” do mózgu i tam łączy się z obszarami, które mogą być odpowiedzialne za zmęczenie i koncentrację. Pamiętam zdziwienie moje i moich kolegów, że coś takiego może mieć miejsce i wspólną konkluzję, że… nic dziwnego, że tyle pacjentów może źle się czuć!

Nowe światło na Hashimoto

Ja byłam bardzo zaskoczona tym wykładem, ale jednocześnie bardzo się ucieszyłam, że takie badanie zostało przeprowadzone, ponieważ rzuca ono inne światło na tło choroby Hashimoto. Po tym wykładzie postanowiłam przejrzeć, co na ten temat ,,mówi” pubmed (czyli amerykańska biblioteka medyczna – wspomniałam o niej w jednym z moich filmików na Facebooku) i znalazłam kilka prac. Niestety zostały one napisane na niedużych grupach pacjentów, gdzie wykazywano związek pomiędzy mianem (wartością) ATPO a zmęczeniem występującym u pacjentów. Potwierdzono, że:

ATPO, łącząc się z pewnymi obszarami w mózgu, powoduje zmęczenie.

Jedna z prac mówiła, że jeżeli ATPO jest przekroczone powyżej 5x powyżej górnej granicy nomy, to pacjenci wtedy gorzej się czują.

Dodatkowo coraz częściej padają stwierdzenia, że za funkcję kognitywne u pacjentów z chorobą Hashimoto odpowiada zarówno stężenie hormonów tarczycy jak i proces autoimmunizacyjny (czyli ATPO i ATG).

Pisząc ten artykuł postanowiłam zobaczyć, czy są jakieś nowe publikacje na ten temat i znalazłam bardzo ciekawą obserwację z 2019 roku:
pubmed: Thyroidectomy Versus Medical Management for Euthyroid Patients With Hashimoto Disease and Persisting Symptoms: A Randomized Trial.

Okazało się, że pacjenci z ATPO>1000 IU/ml z aktywną chorobą Hashimoto po operacji tarczycy czują się lepiej niż przed operacją. Autorzy pracy uważają, że jest to prawdopodobnie wynik zmniejszenia ATPO w wyniku wycięcia gruczołu tarczowego (brak tarczycy powoduje, że ATPO – nasz rebeliant nie ma przeciwko komu walczyć, więc szpik zmniejsza produkcję ATPO).

W życiu i pracy lekarza pokora jest cechą  niezwykle cenną.

Niektórzy badacze uważają, że medycyna akademicka jest bardzo rozwinięta, znacznie bardziej niż np. 100 lat temu. Z tej perspektywy zastanówmy się: jak naszą wiedzę medyczną będą postrzegać lekarze za 100 czy 200 lat?

Pozdrawiam Was serdecznie,

Doktor Luiza.

 

2 KOMENTARZE

    • Podwyższone stężenie ATG może wskazywać na początkową fazę uśpionej choroby Hashimoto. Celem diagnozy ostatecznej należy wykonać usg tarczycy oraz przeprowadzić z Panią wywiad medyczny oraz zbadać Panią.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Wpisz swoje imię